آسانسور


ایمنی یک علم است ،این علم آموزش میدهد چگونه انتخاب کنیم ، امنیت و آرامش یا خطر و ریسک ...

 

وقتی وسیله ای برقی را خریداری می کنیم و به خانه می آوریم ،داخل جعبه آن دفترچه راهنما یا کاتالوگ وجود دارد که روش کار با آن دستگاه یا وسیله در آن نوشته شده و ما با خواندن دفترچه راهنما نحوه کارکردن با دستگاه را یاد می گیریم و به کار می بریم .

ناآگاهی یا کم اطلاعی قبل از استفاده از هرچیز باعث خواهد شد تا  از کارکرد واقعی وسیله ی مورد نظر دور شویم و خدای ناکرده این ناکارآمدی منجر به بروز حادثه شود و حالا موقعیت زمانی بدتر خواهد شد که بدون اطلاع از حادثه ، خود اقدام به رفع خطر کنیم که در برخی مواقع این کار شرایط را برای حادثه ای خطرناک تر فراهم می کند .

همه این مقدمات چیده شد تا درباره وسیله ای صحبت کنیم با نام آسانسور که قطعا همه ما از آن استفاده کردیم و شاید دست کم تجربه یکبار گیر کردن بین طبقات و یا محبوس شدن در کابین آن را داشته باشیم ، پس چه بهتر خواهد بود که قبل از بروز حادثه به دنبال آگاهی های لازم درباره این وسیله  رفته باشیم .

در ابتدا به معرفی تاریخچه و چگونگی ساخت اولین  آسانسورها می پردازیم  و  سپس تعریف مختصری از آسانسور خواهیم داشت و بعد از آن ، استانداردهای آن را معرفی خواهیم کرد:



تاریخچه :

عمر بالابرها در جهان به بیش از چند هزار سال می رسد و چرخ چاه خود نمونه ای از اولین بالابرها بوده است. البته گفته شده که مصریان باستان نیز به‌ وسیله بالابر در داخل اهرام حرکت می‌کردند .

طبق شواهد تاریخی ، آسانسور از ابتدائی ترین ماشین های ساخت بشر است.تاریخچه پیدایش آسانسور به ۲۵۳سال قبل از میلاد مسیح باز می‌گردد. ارشمیدس وسیله‌ای شبیه به آسانسور اختراع کرد که قابلیت حمل یک نفر را برای ارتفاع نه‌چندان بلند داشت. این آسانسور دستی نمونه‌ای از تلاش های اولیه بشر برای ساختن یک بالابر بود و پس از آن آسانسور حرکت تکاملی خود را به صورت مداوم پیموده است.

اما پایه گذار علمی و طراح آسانسورهای امروزی دانشمند و ریاضی دان بزرگ اتوود است که توانست توسط یک قرقره بزرگ و یک طناب آسانسور بسازد و سپس با ساختن ماشین اتوود که عبارت بود از دو  وزنه که با یک نخ به یکدیگر مربوط می شدند و روی قرقره ها بالا و پایین می رفتند طرح ابتدایی یک آسانسور را ارائه دهد . اتوود یک‌کار هم برای ایمن سازی این آسانسور اولیه انجام داده بود. اگر هنگام بالا و پایین رفتن، طناب پاره می‌شد، قسمت انتهایی طناب روی قرقره قفل می‌ماند و این کار باعث می‌شد تا آسانسور ‌به‌رغم سقوط آزادی که از ارتفاع به سمت پایین داشت، به زمین برخورد نکند و سوارشونده آسانسور جان سالم به در ببرد !!!

در سال۱۸۵۰ میلادی نخستین آسانسور هیدرولیکی توسط تامپسون برای یک ساختمان ۴ طبقه ساخته شد. همچنین اولین آسانسور به شکل امروزی که دارای ترمز ایمنی بود، در سال ۱۸۵۴میلادی توسط اوتیس در آمریکا ساخته و آزمایش شد و بعد از آن ورنر فون زیمنس اولین آسانسور الکتریکی را ابداع نمود تا بشر این گونه در مسیر طراحی آسانسورهای استاندارد امروزی گام بردارد.

تاریخچه آسانسور در ایران :شواهد تاریخی ایران اثبات می نماید که آسانسور در مجموعه های منحصر به فرد تخت جمشید،معبد آناهیتا و کاخ آپادانا پیش از زمان ارشمیدس نیز مورد استفاده قرارگرفته است .!!!

جالب است بدانید اولین آسانسور الکتریکی ایران توسط آقای مهندس خان شقاقی برای اولین ساختمان بلندمرتبه ایران در خیابان جمهوری (مخبرالدوله) در سال 1329 شمسی (1950 میلادی) طراحی و ساخته شده است.


تعریف :

آسانسور وسیله ای است دائمی در ساختمان ها ، متشکل از کابین و اطاقک، دارای وزنه تعادل و اجزاء دیگر که با مکانیزم های مختلف مسافر ( نفر) ، بار و یا هردو را در مسیر عمودی ما بین طبقات ساختمان جا به جا می کند .

یا در تعریفی دیگر، آسانسور اینگونه معرفی می شود:

آسانسور وسیله ای دائمی است که بین ترازهایی از قبل تعریف شده حرکت می کند و مورد استفاده تمامی گروه های سنی قرار می گیرد و عمومی ترین وسیله جابجایی در جهان است.

و حالا به بررسی استانداردهای آسانسور می پردازیم و برای آنکه بگوییم یک آسانسور استاندارد است باید دارای شرایطی که بیان خواهد شد باشد.

 

استاندارهای آسانسور :

1: داشتن یک درب کشویی در داخل کابین و درب یک لنگه در داخل طبقات

2 :داشتن تابلو ظرفیت  ( تابلویی که مشخص کرده باشد چه تعداد نفرات مجاز به سوار شدن داخل کابین هستند ، یا کابین قادر است چه میزان وزن را جا به جا کند .)

3: داشتن زنگ خطر ( که در صورت بروز هرگونه حادثه برای افراد داخل کابین با زنگ خطر دیگران را متوجه خود میکنند .)

4: داشتن میله در داخل کابین ( که در زمان سقوط کابین افراد دست خود را به میله داخل کابین گرفته و به صورت نشسته باید از سرو گردن خود محافظت کنند .)

 5:  داشتن آینه و چراغ در داخل کابین آسانسور !!!!.... فکر میکنید چرا؟؟؟

(افراد قبل از سوار شدن باید از بودن کابین در طبقه خود مطمئن شوند، آینه کمک میکند تا فرد با دیدن خود در آن این اطمینان را حاصل کند،همچنین چراغ برای تامین روشنایی و جلب توجه افراد به داخل کابین قرار گرفته است.) 

6: و در آخر داشتن تهویه ( البته همیشه به خاطر داشته باشید که هیچ گاه افراد محبوس شده در کابین به علت نبود هوا دچار خفگی نخواهند شد ، زیرا هوا به اندازه کافی در کابین وجود دارد و از منافذ کابین هوا نفوذ خواهد کرد .)

بیان این استانداردها الزامی بودن تمام این موارد را برای داشتن یک آسانسور ایمن مشخص می کند .